Skip to content

8 juli 2016

B van Birdbrain (& Beat Generation)

Door Walter Slosse (1947-2016)

Beat GenerationBeat Generation is de titel van een overzichtstentoonstelling in het Centre Pompidou in Parijs die tot 3 oktober 2016 gewijd is aan het schrijverstrio Kerouac, Ginsberg en Burroughs, van wie de literaire invloed zich tot op vandaag heeft laten gelden. Eerder in 2013 gaf de Frans-Duitse cultuurzender ARTE al aandacht aan de grondleggers van de Beat Generation in de gelijknamige documentaire van Jean-Jacques Lebel en Xavier Villetard. Daarin is ook een fragment te zien van het Canadese televisie-interview in 1967 met Jack Kerouac die het begrip “beat” nader toelicht, o.m. in de betekenis van “arm en verstoten uit de maatschappij”. Naast William Burroughs, de kleinzoon van de uitvinder van de rekenmachine, William Seward Burroughs, kwam in de documentaire ook Allen Ginsberg aan het woord, die een handje toestak bij het schrijven van The Naked Lunch. Ongetwijfeld blijft On the Road het meesterwerk van deze generatie, dat in 1951 door Jack Kerouac op 20 dagen tijd met een Underwood-schrijfmachine werd uitgetikt (zonder leestekens) op een papierrol van 36,5 meter lang. Dit verhaal, gebaseerd op de herinneringen van Jack Kerouac aan zijn jarenlange reizen met zijn vriend Neil Cassady, werd pas in 1957 uitgegeven. Nadat Francis Ford Coppola in 1980 de filmrechten had gekocht, zou pas in 2012 de Braziliaanse regisseur Walter Salles voor een verfilming van On the Road zorgen. Meer dan 50 jaar nadat Kerouac zelf in 1957 een brief had geschreven aan Marlon Brando met de vraag of hij interesse had in een verfilming. Waarop Brando nooit heeft geantwoord.

 

Allen Ginsberg.Het gedicht Birdbrain van Allen Ginsberg (1926-1997) blijft nog steeds actueel voor wie beseft dat dwaasheid de wereld blijft regeren. Het werd op 19 mei 1984 voorgedragen door Allen Ginsberg tijdens de Vierde Nacht van de Poëzie in Brussel, georganiseerd door Guido Lauwaert. Meer over de Nachten werd eerder gepubliceerd onder de P van Poëzie. Met de huidige financiële en economische crisis in gedachten, blijft het gedicht Birdbrain van Allen Ginsberg een aanklacht tegen elke vorm van heerschappij die de rijken rijker maakt en de armen armer. Op de webstek van Mindfully is de volledige tekst van Birdbrain te raadplegen.

Birdbrain runs the World!
Birdbrain is the ultimate product of Capitalism.
Birdbrain chief bureaucrat of Russia, yawning.
Birdbrain ran FBI 30 years appointed by F. D. Roosevelt and never chased Cosa Nostra!
Birdbrain apportions wheat to be burned, keep prices up on the world market!
Birdbrain lends money to Developing Nation police-states thru the International Monetary Fund!
 

Luister hier naar Allen Ginsberg op 19 mei 1984 tijdens de Vierde Nacht van de Poëzie in Brussel.

 

Birdbrain of “mafkees”, maakt deel uit van de rijke verzameling gedichten van Allen Ginsberg die in 2012 in een Nederlandse vertaling verscheen bij de uitgeverij Ijzer. De dichtbundel Howl, Kaddisj en andere gedichten bevat ook de vertaling van Howl, het debuut van Ginsberg in 1956. Het gedicht riep heel wat reacties op wegens vermeende obsceniteiten, maar werd de best verkochte poëziebundel aller tijden. Met Howl zette Ginsberg de toon voor de latere Beat Generation, waartoe ook William S. Burroughs en Jack Kerouac behoorden. Voor deze uitgave is gebruik gemaakt van de vertalingen van Simon Vinkenoog, die ook op de Vierde Nacht van de Poëzie op 19 mei 1984 het publiek wakker schudde met zijn flamboyante voordracht.

 

Luister hier naar Simon Vinkenoog op 19 mei 1984 tijdens de Vierde Nacht van de Poëzie in Brussel.

 

In 1957 werd in San Francisco een proces gevoerd over de vraag of de dichtbundel Howl and Other Poems van Allen Ginsberg al dan niet literaire waarde had. De bundel werd “niet obsceen” bevonden en zette zo de deur open voor andere Amerikaanse auteurs om onbezorgd te kunnen schrijven wat ze wilden. Over dit proces werd in 2010 de film Howl uitgebracht met James Franco in de rol van Allen Ginsberg. Over de vriendschap tussen Allen Ginsberg en Simon Vinkenoog schreef Joep Bremmers in 2011 een artikel in de Volkskrant. Tijdens het proces in 1957 was Allen Ginsberg in Amsterdam waar hij Simon Vinkenoog voor het eerst ontmoette.

De Wereld Morgen logoIn een aflevering van De Wereld Morgen publiceerde Ivo De Kock op 17 december 2012 een bespreking van de tweetalige (Engels-Nederlands) uitgave van Howl Kaddisj en andere gedichten. De rebellie van Allen Ginsberg tegen een conservatieve en repressieve samenleving, past nog steeds bij de huidige tijdsgeest, zoals dat ook blijkt uit de herontdekking van On the Road, van Jack Kerouac.

Een andere blikvanger tijdens de Vierde Nacht van de Poëzie was de Russische dichter Yevgeny Yevtushenko, van wie Guido Lauwaert de Nederlandse vertaling van zijn gedicht Onzichtbare Draden voordroeg. Die vertaling was ook te horen in een interview met met Guido Lauwaert op 25 mei 1984. Hoe Ginsberg en Yevtushenko tijdens die Vierde Nacht bijna met elkaar op de vuist gingen beschreef Guido Lauwaert in een bijdrage voor het weekblad Knack n.a.v. de Vijfde Nacht van de Poëzie op 2 april 2011 in Gent.
 

Luister hier naar Yevgeni Yevtushenko en de vertaling van Onzichtbare Draden door Guido Lauwaert op 19 mei 1984 tijdens de Vierde nacht van de Poëzie in Brussel.

 

Nooit bang om te provoceren, was de immer vals zingende cartoonist Kamagurka die in gezelschap van zijn Vlaamse Primitieven op de Vierde Nacht in 1984 het publiek de nodige afkeer bezorgde met zijn lied “Moordt eens een volkske uit”. Tot op vandaag blijkt dit niet denkbeeldig te zijn zolang de “birdbrains” de wereld blijven regeren.
 

Luister hier naar “Moordt eens een volkske uit”, door Kamagurka en de Vlaamse Primitieven tijdens de Vierde Nacht van de Poëzie op 19 mei 1984 in Brussel.

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Note: HTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to comments

%d bloggers op de volgende wijze: