Skip to content

24 november 2011

C van Casanova

Door Walter Slosse (1947-2016)

In de Bibliothèque Nationale in Parijs loopt nog tot 19 februari 2012 Casanova, la passion de la liberté. Deze unieke tentoonstelling is een gevolg van de aankoop in 2010 van het manuscript met de memoires van de Venetiaanse avonturier en vrouwenverleider Giacomo Casanova (1725-1798). Dank zij een anonieme gift van 7 miljoen euro kon de bibliotheek dit fel begeerde handschrift met Het verhaal van mijn Leven van Casanova bemachtigen. Volgens deskundigen is dit het enige manuscript dat van Casanova bewaard is gebleven.

Het Franse magazine Télérama heeft een extra bijlage gepubliceerd n.a.v. de tentoonstelling in de Bibliothèque Nationale, met een cover van Lorenzo Mattotti.

Met deze tentoonstelling zet de Bibliothèque Nationale de kroon op het werk van jarenlange onderhandelingen met de Duitse uitgeversfamilie Brockhaus, waardoor het manuscript integraal kan bewaard blijven. In tien expositiezalen wordt ruim aandacht gegeven aan Casanova’s geboortestad Venetië en ook aan zijn tijdgenoten uit de 18e eeuw, die bekend staat als de eeuw van de Verlichting en de libertijnse moraal en literatuur.

Toen in 1789 Giacomo Casanova bibliothecaris werd in het kasteel van Dux in de Bohemen, begon hij aan het schrijven van zijn memoires, onder de naam Jacques Casanova de Seingalt (*). Na zijn dood kwam het manuscript in 1821 in handen van de uitgever Friedrich Arnold Brockhaus. De 3700 in het Frans geschreven pagina’s werden in het Duits vertaald, waarbij “obscene” passages werden weggelaten. Daarop werd deze Duitse “gekuiste” versie opnieuw in het Frans vertaald tussen 1826 en 1838 door een Franse professor aan de Militaire Academie van Dresden. Opnieuw werd gecorrigeerd en gecensureerd, waardoor van de oorspronkelijke inhoud van het manuscript nog weinig overbleef. Pas in 1962 werd de volledige en originele tekst door Brockhaus gepubliceerd.

“En faisant alors l’éloge des beautés de sa figure, elle ne s’opposa pas à une fougue de baisers qui tombèrent sur ses yeux, sur sa bouche, et sur les roses de ses joues; elle m’arrêta lorsque j’ai tenté avec une main hardie d’exposer à ma vue un sein dont je ne voyais que la moitié, mais en s’opposant elle me donna ses lèvres pour s’assurer que je ne prendrais pas en mauvaise part sa résistance.”

In Nederland vertaalde Theo Kars de memoires van deze Italiaanse avonturier en levensgenieter in De Geschiedenis van mijn Leven,  uitgegeven door Athenaeum-Polak & Van Gennep. Fragmenten uit de memoires waren te horen in een bijdrage van Willem Bruls aan het VPRO-programma Urubicha op 20 april 2000, geïllustreerd met muziek uit de tijd van Casanova.

Aartsverleider Giacomo Casanova kwam op zijn vele reizen door Europa tientallen componisten, musici en zangers tegen. In Venetië speelde hij viool in een theaterorkest, in Madrid schreef hij een libretto voor een oratorium, in Parijs zette hij een dubieuze loterij op met de Gluck librettist Ranieri d´Calzabigi, in Praag hielp hij Mozart librettist Da Ponte met de première van Don Giovanni en bezocht hij La Clemenza di Tito. Verder ontmoette Casanova de beroemde castraat Farinelli.

Luister hier naar Urubicha van 20 april 2000 met fragmenten uit de memoires van Casanova, voorgedragen door Wouter Pleijsier en Willem Bruls.

Casanova blijft tot de verbeelding spreken door de mythe rond zijn erotische avonturen (geschat op 132 minnaressen), maar zijn zwerftochten door Europa brachten hem ook in contact met machthebbers, wetenschappers en filosofen, zoals Voltaire. Overal waar hij kwam zorgde hij voor opschudding. In Venetië werd hij eens beschuldigd van hekserij en werd in 1755 gevangengezet in de Piombi, de gevangenis met het loden dak, verbonden met de Brug der Zuchten aan het Dogenpaleis. Na 15 maanden wist hij te ontsnappen en trok naar Frankrijk, waar hij op sensatie kon rekenen met de publicatie van zijn Histoire de ma fuite des plombs de Venise.

De Brug der Zuchten is één van de grote toeristische trekpleisters in Venetië. Maar achter de gevels van Venetië schuilt meer dan de toeristen kunnen vermoeden. Daarom gingen Willem Bruls en Walter Slosse in 2003 naar de Dogenstad om er een muzikaal reisverslag te maken met als titel La Lugubre Gondola, impressies van zes wandelingen langs de steegjes en kanalen van deze stad wiens naam verbonden is met dood en decadentie.

Ga naar de zesdelige serie La Lugubre Gondola, uitgezonden in 2003 in het VPRO-programma Urubicha.

(*) De naam Chevalier de Seingalt was een verzinsel van Casanova. Hij bedacht deze aristocratische naam door acht letters uit het alfabet te kiezen en die zolang door elkaar te mengen tot het woord Seingalt verscheen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Note: HTML is allowed. Your email address will never be published.

Subscribe to comments

%d bloggers op de volgende wijze: